Reforma rolna z 1944 roku doprowadziła do zniszczenia elity „rozporządzającej potencjałem materialnym i intelektualnym, związanej z Kościołem katolickim, oddanej idei niepodległości Polski” - przekonuje we wczorajszej „Rzeczpospolitej” Marcin Schirmer, szef Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego. W efekcie brutalnie przeprowadzonego wywłaszczania wieś stała się jakoby „kulturową pustynią”. „To do dziś przemilczana zbrodnia na narodzie polskim”- patetycznie konkluduje Schirmer.

To prawda, że reformy nie przeprowadzono delikatnie, a wywłaszczonym ziemianom nie wypłacono odszkodowań. Prawdą jest nawet to, że przed wojną ziemiaństwo polskie dysponowało potencjałem materialnym (cokolwiek to znaczy). Kłamstwem jest jednak, co zdaje się sugerować Schirmer, że ziemianie byli przed wojną dobrodziejami polskiej wsi. Stosunki społeczne na wsi do połowy XIX w. bardzo przypominały porządki panujące na niewolniczym południu Stanów Zjednoczonych, a i w II RP nierówności społeczne były na wsi porażające. Robotnicy rolni zarabiali złotówkę dziennie (sic!), a gospodarstwa chłopów przypominały zachodnim dyplomatom skansen, czego nie zapomnieli odnotować w swych wspomnieniach np. rezydujący w Polsce Szwedzi. Polska arystokracja z kolei nie widziała nic złego w pławieniu się w dostatku, podczas gdy za bramami dworów ludzie żyli w skrajnej nędzy.

Reforma rolna nie była inspirowaną przez Stalina zbrodnią komunistów na polskich ziemianach i narodzie. Jej przeprowadzenie podczas II wojny światowej obiecywało podziemie niepodległościowe, obiecywał też rząd w Londynie. Wykonały ją władze komunistyczne po prostu dlatego, że miały w Polsce realną władzę (dlatego nazywały się władzami). Oczywiście mogły dokonać tego delikatniej, lecz sam projekt parcelacji ziemi był unowocześnieniem archaicznych stosunków własności na polskiej wsi. Wbrew temu, co pisze Schirmer, doprowadził on też do polepszenia się poziomu kultury na wsi. Faktem jest, że przed wojną arystokracja w dworach miała biblioteczki i zbiory portretów rodzinnych, ale to władza ludowa skuteczniej zwalczała wśród chłopów analfabetyzm niż kultywujący sarmatyzm ziemianie.

Z tą niepodległością to również nie do końca tak. Przed 1918 rokiem to socjaliści domagali się niepodległości i o nią walczyli (choćby Rewolucja 1905 roku). To socjaliści ryzykowali życiem w walce o niepodległość. Konserwatywni ziemianie, którym np. carat nie odbierał ziemi, woleli podówczas wspominać Jana III Sobieskiego pod Wiedniem niż tworzyć organizacje konspiracyjne. Ciekawe więc, ile w tym ziemiańskim spóźnionym przywiązaniu do niepodległości, o którym pisze Schirmer, było faktycznie przywiązania do własnych przywilejów, osadzonych w stosunkach klasowych sanacyjnej Polski?

Komentarze

Dodaj nowy

Thome  - Smakówa a’la Smoleński.   |22.09.2009 06:17:19 "To prawda, że reformy nie przeprowadzono delikatnie, a wywłaszczonym ziemianom nie wypłacono odszkodowań." Smakówa! Trochę o złotówce przed (drugą) wojną. Otóż (po wprowadzeniu do obiegu) złotówka miała wartość franka szwajcarskiego i była równa 0,2903 grama złota. Wartość dolara USA wynosiła 5,18 złotego. Średnia pensja miesięczna robotnika lub niższego urzędnika wynosiła 150 złotych, dniówka około 5 złotych. Kilogram chleba kosztował wtedy 35 groszy, kilogram ziemniaków - 10 groszy, kilogram cukru - 1 złoty. Na tle tych informacji "szokujący" komunikat: "robotnicy rolni zarabiali złotówkę dziennie (sic!)" - nie wygląda już tak dramatycznie, uwzględniając zarówno wyniszczenie gospodarki polskiej w tamtym okresie, jak i niedokładność Pana Smoleńskiego (o jakim czasie pisał, do czego odniósł, jakie gospodarstwo/region wziął pod uwagę czy może jakąś średnią). To zresztą chyba nie miało znaczenia - chodziło o to, aby "uwrażliwona młodzież" zerknęła na złotówkę w kieszeni i wzruszyła się losem przedwojennego/sanacyjnego "chłoporobotnika"…..Za to urzędnik mógł zarobić 5 zł dniówki. Tutaj powiązania pomiędzy zarobkami klasy próżniaczej a harującymi na nią "robolami" Pan Smoleński NIE WIDZI….:)))) "polska arystokracja z kolei nie widziała nic złego w pławieniu się w dostatku" Nieweryfikowalny bełkot i nieznajomość warunków życia arystokracji. Ale ideologicznie słuszne. "Reforma rolna nie była inspirowaną przez Stalina zbrodnią komunistów na polskich ziemianach i narodzie. Jej przeprowadzenie (…) obiecywało podziemie niepodległościowe, obiecywał też rząd w Londynie. Wykonały ją władze komunistyczne po prostu dlatego, że miały w Polsce realną władzę (dlatego nazywały się władzami)." Samokrytyka murowana. Działania władz po 1945 roku kontynuacją sanacyjnej/endeckiej/ludowej myśli społecznej? ;) "Oczywiście mogły dokonać tego delikatniej, lecz sam projekt parcelacji ziemi był unowocześnieniem archaicznych stosunków własności na polskiej wsi." Smakówa 2! "Faktem jest, że przed wojną arystokracja w dworach miała biblioteczki i zbiory portretów rodzinnych, ale to władza ludowa skuteczniej zwalczała wśród chłopów analfabetyzm niż kultywujący sarmatyzm ziemianie." Smakówa 3! (tu Pan Smoleński imponuje!) "Przed 1918 rokiem to socjaliści domagali się niepodległości i o nią walczyli" Nieprawda. Narodowi socjaliści (część endecji) oraz stronnictwa ludowe czy mieszczańsko- konserwatywne również domagały się niepodległości. Rozważano rozmaite koncepcje jej odzyskania. Zrywy/zamachy doprowadzały do represji i zapaści gospodarczej społeczeństwa. Biorąc pod uwagę okoliczności tzw. odzyskania niepodległości - historia i rzeczywistość przyznała rację "Czartoryskim i Mackiewiczom".

maciej  - Reforma   |22.09.2009 08:54:00 @Thome - " Utrzymanie się Rosji do 1917 r. w obozie antyniemieckim sprawiło, że Niemcy zostały ostatecznie pobite, klęska zaś wszystkich państw zaborczych doprowadziła do tego, że pojawiły się warunki, aby Polska mogła odzyskać niepodległość." "…Polacy z tej politycznej koniunktury w latach 1918-1920 nie zaprzepaścili. Ale gdyby wybuchło kolejne antyrosyjskie powstanie w Królestwie Polskim, to " uwolnilibyśmy Europę od długiej wojny, a siebie od kłopotów z własnym państwem." L. Mażewski Powstańczy szantaż. do art.: "Podstawowa część ziemi obszarniczej na ziemiach dawnych uległa parcelacji w latach 1944-1945. W okresie późniejszym ( 1946-1949) parcelowano już przeważnie tylko pojedyncze majątki, obsadzająć dodatkowo wolne jeszcze działki. Do 1 stycznia 1949r. przejęto na cele reformy ogółem 9707 obiektów o łącznym obszarze 3 485 600 ha, z czego rozparcelowano 1 mln 210 tyś ha, wyłączono zaś spod parcelacji 1 306 300 ha, przypadających na lasy, wody i drogi publiczne, oraz 233 800 ha ziemi na różne cele użyteczności publicznej, jak szkolnictwo zawodowe i ogólne, wreszcie na Państwowe Gospodarstwa Rolne. W posiadaniu Państwowego Fundusz Ziemi pozostało 734 600 ha, przeznaczonych na powiększenie PGR, dla spółdzielni produkcyjnych, samorządu terytorialnego, administracji lasów państwowych itd. Należy dodać, że w ręce chłopskie przeszło nadto na ziemiach dawnych w tym okresie 736 tys, ha ziem poniemieckich oraz 400 tys, a ziemi po ludności ukraińskiej repatriowanej do ZSRR. Na Ziemiach Odzyskanych osadnicy uzyskali 3 685 600 ha ziemi. W wyniku reformy rolnej powstało w Polsce 814 tys. nowych gospodarstw." "Obszar ziemi ornej przypadającej na głowę ludności rolniczej wzrósł z 0,96ha w 1931 do 1,44ha w 1949r. a więc o 50%. " za Józef Buszko Historia Polski 1864-1948r. Moim skromnym zdaniem po 1945r. nie było innego wyjścia jak parcelacja. W przeciwnym razie mielibyśmy małą rewolucję - cała masa repartiantów, żołnierzy itd. wszyscy w miastach nie mogli zostać. "cesarz Aleksandr II - ogłoszenie 2 marca 1864 r. dekretu carskiego o uwłaszczeniu i przyznaniu chłopom na własność użytkowaną przez nich ziemię."

blaise  - Powrót trolla   |22.09.2009 16:30:40 Thome napisał "Nieweryfikowalny bełkot i nieznajomość warunków życia arystokracji. Ale ideologicznie słuszne." A moim zdaniem to ty kłamiesz i jak zwykle nie podajesz źródeł, czysta mniemanologia. "A teraz popatrzmy, co o szwajcarskim zegarku mówili pracujący w Warszawie obywatele Szwecji. Byli to albo zawodowi dyplomaci, albo wysocy managerowie wielkiego businessu, znający wiele krajów, dalecy od wszelkiej lewicowości, a jednak wszyscy byli autentycznie zaszokowani społecznymi kontrastami w Polsce, tą nędzą zaraz za bramą pałacu, jak to ujął envoyé (poseł pełnomocny) w Warszawie w latach 1934-38, Erik Boheman. Wszyscy byliśmy świadomi, że coś takiego nie może trwać, część polskich ziemian miała też podobne zdanie, ale większość, z polską beztroską, używała życia, jak długo się dało napisał Boheman w swoich wspomnieniach Pĺ vakt. Zabawne, że w poświęconej szwedzkim dyplomatom zbiorowej pracy& L. Leifland (utg.)  Svenska diplomatprofiler under 1900-talet. Stockholm 2001. ">8 Erik Boheman, który wcześniej był posłem a Ankarze, a później m.in. ambasadorem w Londynie i Waszyngtonie, określony jest jako dyplomata o poglądach bardzo konserwatywnych. Mimo tego warunki życia na polskiej wsi obrażały jego poczucie przyzwoitości. Konsul generalny, Carl Herslow napisał, że warunki życia wielu robotników są straszne, a robotników rolnych  poniżej poziomu ludzkiej egzystencji. Przeraziłem się, gdy po polowaniu po raz pierwszy zobaczyłem polską wieś  napisał Herslow, daleki od socjaldemokracji były dyrektor monopolu zapałczanego i oficer elitarnego pułku." Anna Delick

daktyl   |22.09.2009 18:36:13 Że Thome kłamie, to jedno, że fałszuje historie to inna sprawa. Nie było by niepodległej Polski, gdyby nie patriotycna lewica, gdyby nie właśnie socjaliści z PPSu i środowisk robotniczych. Udział lewicy jest też konsekwentnie pomijany w przypadku Powstania Warszawskiego, czy obalenia komuny. Prawica zawłaszczyła sobie te wydarzenia. Tymczasem Polska historia, od 1918 roku po rok 1989, to historia ruchów socjalistycznych i niepodległościowych. Tego się nie da wymazać, choć są próby, lecz nieudane.

Thome  - Pobić "trolla".   |23.09.2009 02:55:44 "Że Thome kłamie, to jedno, że fałszuje historie to inna sprawa." Warstwa zarzutów. "Nie byłoby niepodległej Polski, gdyby nie patriotyczna lewica". Warstwa kompleksu. (czy ja kwestionowałem postawę patriotycznš polskiej Lewicy/jej udział czy rolę w odzyskaniu niepodległoœci???) "Prawica zawłaszczyła sobie te wydarzenia." Kto jest tutaj "trollem"? Jakieœ dowody? Cała tzw. Prawica? Czy niektóre œrodowiska? "Tymczasem Polska historia, od 1918 roku po rok 1989, to historia ruchów socjalistycznych i niepodległoœciowych" 1. Kto tu zawłaszcza historię? 2. Patrz kom. do cytatu drugiego. @blaise "A moim zdaniem to ty kłamiesz i jak zwykle nie podajesz źródeł, czysta mniemanologia." Zakwestionowałem tylko arbitralny i do bólu nieobiektywny bełkot Pana Smoleńskiego podszyty tanim sarkazmem wobec arystokracji. Na co potrzeba tutaj "dowodów"? Nie usprawiedliwiałem elit polityczno - gospodarczych tamtego okresu, ale tak jak idealizacja - tak samo œmieszne jest rozumowanie anty-ziemiańskie. Nie zauważyłeœ również (nie chciałeœ?), że nie porównałem międzywojennej Polski do "szwajcarskiego zegarka". Starałem się jedynie pokazać błšd w rozumowaniu oparty o ocenę tamtych czasów na podstawie np. siły nabywzej złotówki dzisiaj.

blaise   |23.09.2009 04:38:55 "Zakwestionowałem tylko arbitralny i do bólu nieobiektywny bełkot Pana Smoleńskiego podszyty tanim sarkazmem wobec arystokracji. Na co potrzeba tutaj dowodów? Nie usprawiedliwiałem elit polityczno - gospodarczych tamtego okresu, ale tak jak idealizacja - tak samo ýmieszne jest rozumowanie anty-ziemiańskie. Nie zauważyłeý również (nie chciałeý?), że nie porównałem międzywojennej Polski do szwajcarskiego zegarka. Starałem się jedynie pokazać błšd w rozumowaniu oparty o ocenę tamtych czasów na podstawie np. siły nabywzej złotówki dzisiaj." Trolling. Zakwestionawałeś bełkot? Moim zdaniem kwestionować można jakieś tezy, sądy, opinie. Kto tu cokolwiek wnioskował na podstawie siły nabywczej złotówki? Przecież smoleński oparł się przede wszystkim również na wspomnieniach szwedzkich dyplomatów. Kto z czytających uznałby, że złotówka była wówczas warta tyle co dziś? Według Ciebie można za nią było kupić kilogram cukru, to oczywiście obala tezę, że chłopi żyli w skrajnej nędzy. Obok słowa "złotówka" znajduje się jeszcze parę innych zdań i link, ale twoje wybiórcze spojrzenie tego nie ogarnęło. Srakówa

Thome  - Czego wnioskować NIE WOLNO (bo to trolli   |23.09.2009 05:30:35 "Robotnicy rolni zarabiali złotówkę dziennie (sic!), a gospodarstwa chłopów przypominały zachodnim dyplomatom skansen" Otóż MOŻNA było wnioskować z tekstu P. Smoleńskiego o jego ocenie i interpretacji informacji dotyczšcej wysokoœci zarobków robotnika rolnego (dodane: "sic!"). Sam zresztš to czynisz bez pardonu przyznajšc mi jednoczeœnie rację w wypowiedzi: "Według Ciebie można za nią było kupić kilogram cukru, to oczywiście obala tezę, że chłopi żyli w skrajnej nędzy." Obala, obala - chyba, że zdefiniujesz szybciutko wyczerpujšcš i korzystnš dla własnych poglšdów definicję "skrajnej nędzy". Posługujšc się cenš chleba (35 gr) czy kg ziemniaków (10 gr) można wnioskować, że nawet najniższa (a te różnie się przecież kształtowały) dniówka (przypominam: dniówka) pozwalała na bardzo skromne wyżywienie. Ale dyskusja i przebijanie się cenami miały tylko jeden cel: wykazać absurdalnoœć argumentu z felietonu. No…..i robotnik rolny to nie to samo co chłop (kułak jednak). "Srakówa". yyyy…..??? Ja trollem?

Sopor   |23.09.2009 09:36:51 Wiesz blaise, nie jestem szwedzkim dyplomatom, ale nawet ja 60 lat po reformie rolnej (która to niby odmieniła polską wieś) jadąc na prowincję mam wrażenie, że trafiłem do skansenu, a na usta cisną mi się słowa - jak można tak żyć? Radzę poczytać trochę o historii Szwecji, bo mam wrażenie, że duża część osób wie o tym kraju tylko tyle, że trzeba się nim zachwycać. Szwecja była krajem, w którym nigdy nie istniała pańszczyzna. Samorządne i wolne społeczności wiejskie były lepszym materiałem na budowę nowoczesnego społeczeństwa niż polski chłop pańszczyźniany. Tym samym czysta i malownicza szwedzka wieś wyglądała idyllicznie w porównaniu z tym co widzieli Szwedzi na polskiej prowincji. Czy można mieć jednak pretensję do II RP o to, że nie zlikwidowała w jeden dzień efektów kilkusetletniego zapóźnienia? Inna kwestia to usprawiedliwianie reformy rolnej argumentami wyciągniętymi żywcem z filmu "Ostatnia paróweczka hrabiego Barry Kenta". Po pierwsze celem nowej władzy było to, co według pana Smoleńskiego było jedynie efektem ubocznym, czyli uderzenie w posiadaczy biblioteczek. Później rozdane grunty miały i tak trafić do polskiej wersji kołchozów. Po drugie autor zdaje się sugerować nam, że gdyby nie reforma to do dziś polski chłop żyłby w ziemiance i głodował na przednówku. Proponuję więc przyjrzeć się jak struktura własności ziemi i zatrudnienia na wsi wygląda w krajach skandynawskich. Z tego co pamiętam w Szwecji w rolnictwie pracuje niewiele ponad 2% ludności a w Polsce ponad dwadzieścia. Trend światowy jest jednoznaczny i prowadzi do migracji ludzi ze wsi do miast. Jak na tym tle wygląda reforma, która poprzez rozparcelowanie ziemi na małe działeczki zatrzymała na wsi do dziś tylu Polaków?

blaise   |23.09.2009 16:46:40 "Sam zresztš to czynisz bez pardonu przyznajšc mi jednoczeýnie rację w wypowiedzi: "Według Ciebie można za nią było kupić kilogram cukru, to oczywiście obala tezę, że chłopi żyli w skrajnej nędzy." Wiesz, co to jest ironia? W tym zdaniu jest tak wyraźna, że już bardziej nie mogłaby. Oczywiście problem polega na tym, że nie dopuszczasz możliwości, iż chłoporobotnik może mieć jeszcze dzieci na utrzymaniu. Moda na bycie singlem jest popularna od niedawna, pewnie nie istniała na wsi przed wojną, jak myślisz? Poza tym oprócz jedzenia są też inne potrzeby np. opał, przyodziewek itp. Jak mogłeś o tym zapomnieć? Wydaje się że człowiek samodzielnie na siebie pracujący nie zapomniałby o tym. Podziel więc tę złotówkę na kilka części. Słyszałeś o takim daniu jak "ziemniaki bez omasty" - przysmak nędzarzy z xx-lecia. sopor "Wiesz blaise, nie jestem szwedzkim dyplomatom" Zapewne nie, Szwed pewnie jeszcze bardziej by kaleczył polszczyznę.. "Tym samym czysta i malownicza szwedzka wieś wyglądała idyllicznie w porównaniu z tym co widzieli Szwedzi na polskiej prowincji." Nie czytasz ze zrozumieniem: świadectwa szwedzkich dyplomatów właśnie dlatego są wiarygodne, że bywali oni w wielu krajach świata i mogli porównywać Polskę nie tylko ze Szwedzką wsią. Jest to zresztą wyraźnie podkreślone w cytowanym tekście. "Trend światowy jest jednoznaczny i prowadzi do migracji ludzi ze wsi do miast." To prawda. I tak samo jest z polską wsią, powoli się wyludnia, także dlatego, że rolnicy wysyłają swoje dzieci na studia bo ich na to stać. Jeśli jednak chcesz powiedzieć, ze migracja ze wsi i urbanizacja to zjawiska jednoznacznie pozytywne, to nie mogę się zgodzić. Wielu rolników z krajów trzeciego świata musiało opuścić wsie i osiedlić się w slumsach bo ich tradycyjne rolnictwo nie było w stanie poradzić sobie z konkurencją ze strony wysoko subsydiowanej żywności z zachodu. Nie zawsze jest to więc zjawisko pozytywne. "Później rozdane grunty miały i tak trafić do polskiej wersji kołchozów". Wszystkie? Radzę poczytać trochę o historii PRL-u, bo mam wrażenie, że duża część osób wie o tym kraju tylko tyle, że trzeba się nim brzydzić.

arena  - sopor   |23.09.2009 21:29:52 sopor "Wiesz blaise, nie jestem szwedzkim dyplomatom, ale nawet ja 60 lat po reformie rolnej (która to niby odmieniła polską wieś) jadąc na prowincję mam wrażenie, że trafiłem do skansenu, a na usta cisną mi się słowa - jak można tak żyć?" I zapomniales dodac - po 20 latach polskiej neoliberalnej transformacji. sopor "Czy można mieć jednak pretensję do II RP o to, że nie zlikwidowała w jeden dzień efektów kilkusetletniego zapóźnienia?" Pewnie nie, ale mozemy miec do niej pretensje, ze nie byla zainteresowana aby te zapoznienie zmniejszyc. sopor "Po pierwsze celem nowej władzy było to, co według pana Smoleńskiego było jedynie efektem ubocznym, czyli uderzenie w posiadaczy biblioteczek. Później rozdane grunty miały i tak trafić do polskiej wersji kołchozów. Po drugie autor zdaje się sugerować nam, że gdyby nie reforma to do dziś polski chłop żyłby w ziemiance i głodował na przednówku." Czy kiedykolwiek Wladza Ludowa planowala budowe w Polsce kolchozow? Twoj problem Sopor polega na tym, ze jestes zarozumialym tepakiem. Malo rozumiesz, jeszcze mniej wiesz, ale wydaje ci sie, ze wszystkich zaginasz, bo cos ci sie z czyms skojarzylo, cos do czegos nagiales, cos tam wywnioskowales, oczywiscie na podstawie uprzedzen i znieksztalconych informacji, nie starajac sie nawet tego zweryfikowac (bo i po co), swiecie wierzac, ze "ich" wszystkich przejrzales na wylot. To jest wlasnie problem ludzi zarozumialych, ktorzy sa jednoczesnie malo inteligentni, sopor. Gdyby nie reforma rolna, Polska wies pozostalaby feudalnym skansenem i zanim bedziesz powtarzal wszem i wobec jak to ta reforma zatrzymala na wsi tylu Polakow, bo ci sie tak skojarzylo, gdyz cos tam sobie porownales i wyszlo, ze to - eureka! - wlasnie reforma rolna jest powodem naszego zapoznienia cywilizacyjnego, gdyz z jej powodu zbyt wielu Polakow mieszka we wioskach, poczytaj sobie o wielkiej migracji ze wsi do miast jaka miala miejsce w latach 50-tych. Spojrz jak przez caly PRL rosla liczba mieszkancow miast, zas spadala tych na wsi i jak proces ten zatrzymal sie w latach 90-tych. Czyli co, Sopor, moj ty liberalny inteligencie. Wychodzi na to, ze najwiekszym efektem reformy rolnej byla rekordowa migracja Polakow ze wsi do miast, ktora trwala przez caly PRL. Jak to wytlumaczysz?

Thome  - Ironia i powaga.   |24.09.2009 02:33:42 @blaise "Wiesz, co to jest ironia?" No właœnie….. nie doczytałeœ między wierszami, że nie chodziło mi o wymowę ironicznš Twojej wypowiedzi (ten humor wrażliwców znam;), ale o fakt, że sam posługujesz się argumentem "porównawczym" a’la Smoleński. Łopatologicznie: uważasz (krypto-uważasz/prakseologicznie uważasz;), że dzisiejsza siła nabywcza złotówki uzasadnia w dyskusji twierdzenie o skrajnej nędzy ówczesnego robotnika rolnego -co jednak podważajš dane o sile nabywczej złótówki międzywojennej. Ale ok - skrót myœlowy był zbyt duży. Nie zapomniałem o potrzebach poza-spożywczych. I rozumiem, że teraz powycišgamy cenniki tekstyliów z międzywojnia - po czym z satysfakcjš okreœlimy w co i jak często mógł co miesišc/kwartał wyposażyć się robotnik rolny w gospodarstwie X z regionu Z? wtręt @arena "po 20 latach polskiej neoliberalnej transformacji." I zapomniałeœ dodać: "firmowanej przez służby specjalne/czerwonš arystokrację, które ustawiały sobie kolejne ustawy tworzšce kastę uprzywilejowanych poprzez liczne koncesje, zezwolenia plus ochłap socjalny dla elektoratu". Nie wszystko neoliberalizm co się bogaci. "Czy kiedykolwiek Wladza Ludowa planowala budowe w Polsce kolchozow?" Stalin stwierdził, że "kolektywizacja wsi pasuje do Polaków jak wół do karety", czego nawet sama Władza Ludowa zakwestionować nie œmiała, a co dopiero interlokutorzy w tej dyskusji. W tym sensie oczywiœcie nigdy nie podjęto skutecznej próby stworzenia na wsi polskiej kołchozów. Choć pewne formy spółdzielczoœci próbowano na ten wzór wprowadzać. Natomiast nie zdecydoano się na wprowadzenie sowchozów - zastosowano za to innš formę niewolnictwa, tj. tzw. PGR-y. Stworzenie jawnego totalitaryzmu w postaci sowieckich sowchozów wywołałoby prawdopodobnie rzeŸ. Ale plany jednak były…..

Spokojny   |24.09.2009 06:45:22 >Kilogram chleba kosztował wtedy 35 groszy, kilogram >ziemniaków - 10 groszy, kilogram cukru - 1 złoty. a dniowka zlotowke. Czyli za dniowke mozna bylo sobie kupic 3 bochenki chleba i jeszcze zostawalo piec groszy. I komu to przeszkadzalo..?

Razviedka   |24.09.2009 13:00:52 hiehie, a za ziemiankę czynszu się nie płaciło… No, dziękuję bardzo za taką wizję historii. Naprawdę boli mnie, że próbuje sie tutaj wybielac PRL kosztem II RP. "Pewnie nie, ale mozemy miec do niej pretensje, ze nie byla zainteresowana aby te zapoznienie zmniejszyc. " Skąd ten wniosek? BTW >to zapóznienie

kot   |25.09.2009 04:16:54 Thome, jeśli już musisz być trollem Krytyki to rób to inteligentnie. Poducz się nieco, aby Twoje uwagi nabrały sensu. Możesz być skrajnie prawicowy, neoliberalny i czym tam jeszcze chcesz- możesz być- ale wydalaj z siebie coś więcej niż tylko buczenie, niż zgryźliwość, nie mówiąc o dowcipie, na którym się nie znam. Jesteś inteligentny, piszesz, zakładam,że czytanie też Ci idzie, choć mniej chętnie. Na jakiś czas wyłącz telewizor i odłóż swoje gazety- dla higieny umysłowej. A potem prawicuj z korzyścią dla wszystkich. Bo lewica jakoś do polemik i pisania nie zbyt się wyrywa. Jako detoks intelektualny polecam Luttwaka na początek. You Can.

arena  - razviedka   |25.09.2009 19:39:30 Razviedka "Skąd ten wniosek?" Z ksiazek. Masz tam na gorze pelno informacji na ten temat. Ciekawe rzeczy pisala Anna Delick. Jak nadal nie wiesz co sie dzialo przed wojna i boli cie wybielanie PRL kosztem II RP, to raczej nie jestes typem kogos kogo odpycha darwinizm spoleczny i swiat w ktorym wyksztalcenie mozna jedynie dziedziczyc. Takim zmanierowanym zostaje tylko "hiehie" i wzdychanie o zlej "komunie". Ale tak dla porzadku. Witos pragnal rolnictwo uczynic centralnym punktem naszej gospodarki, podatki mielismy regresywne, zas na elektryfikacje musielismy czekac az do objecia wladzy przez komunistow. I to chyba powinno wystarczyc. No ale co tam, jest tego jeszcze wiecej. Przed wojna wiekszosc obywateli konczyla gora cztery klasy, zas analfabetyzm byl kompromitujacym problemem. I prosze nawet nie probowac powtarzac tych legend o tym jak to II RP dzielnie zwalczala ten nieszczesny analfabetyzm, gdyz znikal on tylko na papierze. Wystarczylo aby ktos nauczyl sie podpisywac i byl odfajkowany. No i warto pamietac, ze industrializacja kraju nastapila dopiero po wojnie, tak jak i mobilnosc spoleczna. O rozwoju sportu czy tez o upowszechnieniu kultury nawet nie ma co wspominac, gdyz zakladam, ze dla kazdego jest to cos oczywistego. PRL swietnie sie broni w porownaniu z II RP, tym bardziej ze zaczynal od ruin wojennych (40% polskiej gospodarki uleglo zniszczeniu), dlatego proponuje nostalgikom za przedwojenna Polska aby odpowiedzieli sobie na pytanie. Dlaczego Zydzi musieli czekac na pelna emancypacje az do 1944 roku? Getto lawkowe, numerus clausus, paragraf aryjski, ograniczony praktycznie do minimum dostep do wykonywania zawodow, wszystko to zostalo zniesione wraz z odrzuceniem II RP i wprowadzeniem Wladzy Ludowej. Faktem jest ze tylko dzieki PRL-owi polscy Zydzi zaczeli partycypowac w polskim spoleczenstwie na rownych warunkach, przestajac byc obywatelami drugiej kategorii, i to nawet pomimo 1968. btw Mialo byc "te zapoznieni-a"

Razviedka  - arena   |26.09.2009 04:46:13 Może darujmy sobie komentarze ad personam. Za mało napisałem, by stwierdzać, co mnie odpycha, a co nie. Mój zmanierowany post był nawiązaniem do bezpośrednio poprzedzającej wypowiedzi, ale nie o tym chciałem. Moim zadaniem zestawianie dwóch różnych epok jest - delikatnie rzecz ujmując - nie do końca zasadne. Jeżeli tak bardzo chcesz bronić gospodarki PRL, to spróbuj porównywać go (ją?) z krajami, które przyjęły plan Marschalla. Poza tym państwo powstające po roku 1918 też nie miało łatwego startu, nie uważasz? Piszesz o upowszechnieniu kultury  to wcale nie jest takie oczywiste! Zdawać by się mogło, że upowszechnienie (jak to szumnie brzmi) przez 45 lat powinno choć trochę odchamić ten naród. Mam inne przeczucie, ale nie jestem uprawniony do kategorycznego osądu, tym bardziej, że PRL-u nie pamiętam. Mam tylko porównanie z dzisiejszym poziomem niektórych krajów zachodnich (i stąd przeczucia). Jeszcze słowo o Żydach. Próbuję odpowiedzieć sobie na postawione pytanie, ale od razu nasuwa się kolejne: czy Żydzi od 1944 "emancypowali się" jako Żydzi, czy raczej, że się tak wyrażę  incognito? A jeśli tak, to z jakich powodów? W temacie przedwojennej dyskryminacji moja ignorancja sięga dna  obiecuję nadrobić. Piszesz o minimalnym dostępie do wykonywania zawodów. I znowu mogę mieć tylko przeczucia, że malujesz swoje opowiadanie w zbyt ciemnej tonacji. Weźmy taki zapomniany drobiazg, jak żydowskie mini Hollywood. Nie znam się zbytnio na przemyśle filmowym, ale zdaje się, że do produkcji filmu angażuje się niemałą liczbę różnych fachowców. Jak wytłumaczyć kilkadziesiąt pełnometrażowych filmów w jidysz powstałych przed wojną? To oczywiście tylko przykład z jednej dziedziny życia, ale przecież Ty znasz się na tym lepiej. To się rozpisałem :) Z Panem Bogiem!

arena  - razviedka   |26.09.2009 07:49:22 razviedka "Jeżeli tak bardzo chcesz bronić gospodarki PRL, to spróbuj porównywać go (ją?) z krajami, które przyjęły plan Marschalla." Z przyjemnoscia, bo i tu wypada nie najgorzej. Sek w tym, ze nie porownujemy krajow istniejacych w prozni, ale uksztaltowanych przez dane warunki historyczne. Polska byla przed wojna jednym z najbiedniejszych i najbardziej zacofanych krajow Europy. Nasza bieda zostala przez lata okupacji jedynie powiekszona. Pisalem o zniszczeniach polskiej gospodarki, ktore wynosily 40% i byly nieporownywalne z tym co przytrafilo sie krajom zachodnim. 70% polskiej infrastruktury bylo w ruinie, zas oprocz strat w ludziach (wiekszosc polskich ofiar to byli mlodzi mezczyzni) dochodzily jeszcze choroby ktore trapily populacje powojennej Polski. Gdy dodamy do tego tych wszystkich ktorzy w czasie wojny stracili zdrowie i dobytek, to dojdziemy do wniosku, ze koszta odbudowy kraju byly u nas relatywnie jedne z najwiekszych (a byc moze najwyzsze) w Europie.  Czyli kraj historycznie zacofany, ktorego gospodarka oparta byla na rolnictwie bedac doszczetnie zniszczonym przez wojne mial sie scigac z zachodnia Europa. My tu najpierw musielismy naprawic rzeczy, ktore na zachodzie dawno byly naprawione, a na to potrzeba czasu i energii. I tu uwidacznia sie wyzszosc PRL-u nad II RP. Komuna wziela sie za sprawy ktore nie interesowaly przedwojennych zarzadcow Polski. Komunistyczny system edukacyjny uznawany byl za jeden z najlepszych w Europie. Mobilnosc spoleczna byla w czasach PRL-u wieksza niz w krajach kapitalistycznych, a to jest juz cos fundamentalnego. Taki, dajmy na to, Tusek, gdyby urodzil sie w Cardiff zamiast w Gdansku, to dzisiaj, zakladajac oczywiscie, ze nie bylby obecnie bezrobotnym, pracowalby co najwyzej jako kolejarz. Edukacja na Wyspach jest bardzo klasowa, a podzial ma miejsce juz na samym starcie. W "totalitarnej" Polsce ten pochodzacy z biednej robotniczej rodziny potomek zolnierza Wehrmachtu, nastepnie opozycjonista planujacy obalenie systemu, mogl uzyskac wyzsze wyksztalcenie, godzac edukacje z wychowywaniem syna, gdyz "rezimowe" panstwo stworzylo mu takie warunki. Takie rzeczy jednak w krajach totalitarnych i demokratycznych raczej sie nie zdarzaja. Na PRL-u szczegolnie zyskaly male i srednie miasta, duze z kolei stracily. Warto o tym pamietac, gdyz to powoli zrozumiec nastawienie Polakow do czasow "komuny". Tak samo jak to, ze jednak mieszkalnictwo zotalo w PRL-u rozwiazane znakomicie. Jasne, ja sobie zdaje sprawe, co niektorzy sobie mysla o blokowiskach, jednak wystarczy pojechac na prowincje, do Wielkopolski albo do Polski Centralnej, aby sobie uzmyslowic, ze nie tylko blokami Polska stoi, a te blokowiska okazujo sie dzisiaj bardziej solidne niz te nowe, budowane juz w "wolnej Polsce". Jak chcesz poczytac cos o zamoznosci Polakow to polecam wywiad z pania Krzywonos, ktora podkresla, ze nie miala problemow finansowych w czsach PRL-u. Ciekawa jest tez historia tej Niemki z Nart, ktora wrocila do Polski i jest teraz cala ta afera z jej gospodarstwem. W wywiadzie dla Wyborczej wspomina o tym jak bogactwo RFN zakrecilo jej w glowie, niestety gdy jej maz zachorowal, nastaly problemy finansowe z ktorych nie mogli sie pozbierac. Wrocili wiec odzyskac swoj majatek. Tak to wlasnie jest z tym kapitalizmem, niby sie swieci, ale jak podejdziesz blizej to miraz znika. Mozna sie rozpisywac, ale dodam tylko jeszcze jedna informacje, malo znana w Polsce. Emancypacja kobiet w PRL-u. link Ciekawy fragment: Znamienne są też ustalenia dotyczące barier, na które w karierze natrafiają kobiety. Oto spośród państw postkomunistycznych po zmianie ustroju tylko w Czechach można mówić o otwarciu się szans na kierowniczy awans dla kobiet. W 1983 r. przewaga mężczyzn wśród kierowników wyższego szczebla kształtowała się tam w stosunku 4,7 do 1, zaś w 1994 r. na kierownika kobietę przypadało już tylko 3,4 mężczyzn. W Bułgarii, na Węgrzech i w Rosji nie było większych zmian, natomiast najmniej korzystnie kształtowały się szanse takiego awansu dla kobiet w Polsce. O ile pod koniec PRL zarysowała się tendencja do wyrównania szans: w 1983 r. mężczyźni zajmowali stanowiska kierownicze 3,3 razy częściej niż kobiety, a w 1988 roku  2,6 razy częściej, to w latach 90. nierówności te ponownie wzrosły: w 1994 r. mężczyźni zajmowali wysokie stanowiska 3,9 razy częściej od kobiet. Najwidoczniej pojawiły się nowe bariery w rekrutacji wyższych kadr. A jako że cechą nowoczesnego menedżera jest bezgraniczne zaangażowanie się w sprawy firmy i całkowite poświęcenie się pracy, to niewykluczone, że stereotypizacja tych ról eliminuje kobiety i już na starcie daje przewagę mężczyznom. Ważny jest wreszcie fakt, że w Polsce kobieta ma 2,27 razy więcej szans na znalezienie się w kategorii ludzi ubogich niż mężczyzna. Na każdych 100 członków potencjalnej underclass przypada 69,5 proc kobiet i 30,5 proc. mężczyzn. Lepsze wskaźniki notuje się nawet w Rosji (szanse te kształtują się jak 1,93 do 1) i w Rumunii (1,77 do 1). A na Węgrzech, w Bułgarii i Słowacji feminizacja biedy jest zjawiskiem marginalnym. razviedka "Poza tym państwo powstające po roku 1918 też nie miało łatwego startu, nie uważasz?" Pewnie. Sek w tym, ze sprawialo wrazenie, jakby problemy nikomu nie przeszkadzaly, czyli cos z czym mozna sie takze i dzisaj spotkac. To nie byl przypadek, ze to wlasnie wtedy Niemcy zaczeli uzywac terminu Polnische Wirtschaft. Miedzy 1918 a 1937 wzrost PKB oscylowal wokol 0%. Probowano to zmieniac pod koniec istnienia drugiej republiki, ale bylo juz za pozno aby nawet budowa Gdyni (znakomita sprawa i wielki sukces kejnesenizmu) cos tu mogla zmienic.  Wspominalem, ze Anna Delick pisala o warunkach panujacych przed wojna, albo nie jestes zainteresowanym zweryfikowaniem tych wiadomosci, albo nie robia one na ciebie wiekszego wrazenia.  Coz, nic juz na to nie poradze. razviedka "Piszesz o upowszechnieniu kultury  to wcale nie jest takie oczywiste! Zdawać by się mogło, że upowszechnienie (jak to szumnie brzmi) przez 45 lat powinno choć trochę odchamić ten naród. Mam inne przeczucie, ale nie jestem uprawniony do kategorycznego osądu, tym bardziej, że PRL-u nie pamiętam. Mam tylko porównanie z dzisiejszym poziomem niektórych krajów zachodnich (i stąd przeczucia)."  Moj boze. Czy Ty wiesz co oznacza ten termin "upowszechnianie kultury"? Poczytaj o dzialalnosci Czytelnika i Jerzego Borejszy w pierwszych latach powojennych, o polskiej telewizji publicznej z czasow Szczepanskiego, o tym ilu widzow przyciagal Teatr Telewizji, o rosnacym czytelnictwie ktore sie zalamalo po 89 roku. Nie wiem na czym polega ta aluzja wobec zachodu, jezeli mieszkasz tam to pewnie wiesz jak to wyglada z bliska. Jezeli tylko tam bywasz, no to sam rozumiesz, my Polacy tak bardzo chcemy byc tacy zachodni, ze nie dostrzegamy ich grzechow. Co tu duzo pisac, zachodnie smierdzi tak samo jak "nasze", zas chamstwo jest tam bardziej cyniczne niz u nas. Nie mam racji? :) razviedka "Jak wytłumaczyć kilkadziesiąt pełnometrażowych filmów w jidysz powstałych przed wojną? To oczywiście tylko przykład z jednej dziedziny życia, ale przecież Ty znasz się na tym lepiej." Och jejku. Sluchajcie, Zydom w przedwojennej Polsce nie zamykano mozliwosci swobodnego wykonywania zawodu, no przeciez krecili filmy. Ba, przeciez calkiem sporo Zydow uzyskiwalo przed wojna wyzsze wyksztalcenie. Pewnie numerus clausus to tylko komunistyczna propaganda. Wiesz co, poczytaj co pisze na ten temat prof. Szymon Rudnicki. Mozesz zajrzec rowniez do wspomnien Adama Schaffa, jesli ci ofkors ten stary marksista nie przeszkadza. Bogaci Zydzi z klasy sredniej mieli latwiej, ale stanowili tylko maly skrawek zydowskiej spolecznosci w Polsce. Wiekszosc to byl biedny i zdesperowany zydowski proletariat. Dla nich wybor istnial tylko pomiedzy klasa robotnicza albo praca w handlu. Nie wszyscy mogli zostac artystami.  A tak przy okazji, kiedys pewien postmodernistyczny dekadencki i znudzony anty-peerelowski "lewicowiec" przekonywal mnie, ze to nieprawda, iz w PRL byla lepsza mobilnosc spoleczna niz w Wielkiej Brytanii, podajac przyklad Bitelsow…Mialo to swiadczyc, ze na wyspach ludzie pochodzacy z klasy robotniczej moga latwiej zostac milionerami niz w Polsce. No coz, sztuka jest wyjatkowym miejscem, ktore dziala troche na innych zasadach. razviedka "czy Żydzi od 1944 emancypowali się jako Żydzi, czy raczej, że się tak wyrażę  incognito? A jeśli tak, to z jakich powodów?" Emancypowali sie jako Zydzi. Musialbys pewnie wyjasnic co rozumiesz pod terminem "incognito", bo cos tam sie domyslam, ale moze Ty to rozumiesz inaczej i myslimy o dwoch innych problemach. Ja od siebie odsylam do Augusta Grabskiego Napisal dobra ksiazke o polskich Zydach.

Razviedka  - arena   |02.10.2009 10:19:30 Dziękuję za tą odpowiedź i linki. Pozdrawiam!

Tomasz Lech  - Reforma katastrofą?   |02.10.2009 15:27:23 Był okres, kiedy wieś przedwojenna zapomniała jak wygląda pieniądz. I dotyczyło to, nie tylko najemnych pracowników rolnych a często też tych, którzy posiadali jakąś ziemię, lecz nie mogli sprzedać swego zbioru ze względu na kryzys. Kryzys na polskiej wsi trwał dłużej niż w innych rejonach świata, gdyż polscy chłopi nie posiadali kapitału, by szybciej się odbić od dna, a państwo nie było w sile im pomóc, ze względu, nie tylko na porozbiorowe zapóźnienie, czy niski poziom elit, ale z powodu przeciągających się walk na wschodniej granicy. Stąd spora emigracja nie do miast, lecz do Ameryki. Mój pradziad, po powrocie z Ameryki do Polski, był wedle historii rodzinnej ukarany za przywiązanie do ojczyzny w ten sposób, że na skutek dewaluacji zamiast pola, kupił sobie paczkę papierosów i zapałki  na tyle mu wystarczyło. Wyjechał jeszcze raz i dopiero przed samą wojną, kupił trochę ziemi. (Jeden jedyny raz dotknęła Polskę przedwojenną jakaś forma prosperity). Szczęście, że nie było tego zbyt wiele, bo Władza Ludowa, która ludową nie była, a idee socjalizmu używała instrumentalnie, mogłaby mu wszystko odebrać i byłby ukarany po raz trzeci (bo drugi raz był karany kontyngentem dla Rzeszy). Muszę wspomnieć jednak, że władza nie zapomniała o nim i ukarała go kontyngentem wyzwoleńczym. Władza Ludowa zresztą, była jak na nią przystało nieobliczalna. I spieranie się, czy planowała odbierać to, co dała w reformie czy nie, to strata czasu. To była władza autorytarna i gdyby potrzebowała coś zrobić, to by zrobiła, nie specjalnie bacząc na koszty społeczne. Zresztą, nie warto powoływać się na coś, co było totalitarne, chociaż niosło i dobre rzeczy, jak dentystki w szkołach, czy powszechna elektryfikacja. Adolf, zanim wywołał wojnę, też wprowadził kilka dobrych i postępowych rzeczy, ale socjalista nie będzie się przecież na niego powoływał. Oczywiście bezsensem jest mówić o reformie rolnej jako o katastrofie tuż po prawdziwej wojennej tragedii. Kraj po takiej hekatombie potrzebował impulsów i Władza Ludowa mu to zapewniła dla własnego interesu. A jeśli skorzystała przy tym z kilku dobrych socjalistycznych pomysłów, tym mniejszy jej kamień u szyi w odmętach historii. Późniejszy okres, to już tylko próżne usiłowania w rywalizacji z zachodem. A reforma rolna broni się chyba sama do dziś.

Napisz komentarz
Nick:
E-mail:	nie powiadamiajpowiadom
Strona www:
Tytu?:
UBBCode:	-kolor-jasnoniebieskiczarnyniebieskifuksjaszaryzielonyjasnozielonybordowygranatowyoliwkowyfioletowyczerwonysrebrnyturkusowybia?y?ó?ty -rozmiar-malutkima?y?rednidu?yogromny
	Prosz? wpisa? kod antyspamowy widoczny na obrazku.

Powered by !JoomlaComment 3.26

3.26 Copyright (C) 2008 Compojoom.com / Copyright (C) 2007 Alain Georgette / Copyright (C) 2006 Frantisek Hliva. All rights reserved.”

Na podobny temat

• Warszawa: Kiedy socjaliści byli za niepodległością
• Chwedoruk: 11 listopada to święto lewicy
• Cienie PRL-u: Podziemie niepodległościowe
• 11 listopada 2011 (piątek) w Krytyce Politycznej
• Beylin: Bawimy się, a nie bijemy