|
Seminarium Nowy Teatr w Nowym Wspania³ym ¦wiecie.
Prowadzenie: Katarzyna Bojarska, Katarzyna
Fazan, Roman Paw³owski, Kazimiera Szczuka.
Zawsze w ¶rody o godzinie 19.00, Nowy Wspania³y ¦wiat.
PROGRAM 2010/2011
„Wielka kobieta. Widzialno¶æ, to¿samo¶æ, symbol”.
Prowadzenie: Kazimiera Szczuka.
Terminy spotkañ: 8.12, 26.01, 2.02, 23.03, 18.05, 01.06, 22.06
Rzecz
bêdzie dotyczy³a obecno¶ci i nieobecno¶ci kobiet w sztuce, teatrze i
wspólnotowych narracjach. Emblematy cnót czy narodów, alegorie
o¶wieceniowe i romantyczne symbole przedstawiane przez Mariê Janion
by³y sublimacj± wykluczenia, kulturowym zado¶æuczynieniem za spo³eczne
i polityczne podporz±dkowanie kobiet. Wed³ug amerykañskiej badaczki
Mary Russo, modernizm sta³ siê epok± uwidocznienia, „spektakularyzacji”
kobiecego cia³a i g³osu. Na ogó³ wi±za³o siê to nie tylko ze
szczególnego rodzaju „erotycznym skandalem”, ale równie¿ z naruszeniem
g³êboko zakorzenionych norm estetyki, zwyczajowo legitymizuj±cych albo
wykluczaj±cych cia³a, kostiumy i spo³eczne role kobiet. Od
prze¶ladowanych przez Inkwizycjê czarownic, przez postaci
rewolucjonistek, sufra¿ystek, dzia³aczek zwi±zkowych czy anarchistek,
wreszcie - przez modernistyczne figury postêpu, takie jak lotniczka
Amelia Earhart - widzialna obecno¶æ kobiet w subwersywny sposób
kwestionowa³a spo³eczne normy p³ci, rasy i klasy spo³ecznej s³u¿±ce
wykluczaniu i kontroli. Wed³ug Mary Russo feministyczna redefinicja
cia³a i polityczne zastosowania estetyki groteski prowadz± nas do
wspó³czesnych pytañ o cia³a niekompletne, nie - m³ode, a nawet nie
pojedyncze. Freak theory - po queer theory pyta o politykê to¿samo¶ci
osób odbiegaj±cych od normy – tym razem fizycznie. Teksty Marii Janion,
Susan Rubin Suleiman, Mary Russo, Rosi Braidotti, Barbary Creed,
Krystyny K³osiñskiej, Susan Sontag czy Julii Kristevej pos³u¿± nam
rozumieniu cia³a jako kategorii politycznej i estetycznej.
„Trauma. Przegapione spotkania z histori±”.
Prowadzenie: Katarzyna Bojarska.
Terminy spotkañ: 6.10, 27.10, 1.12, 19.01, 02.02, 02.03, 06.04, 04.05
Nie ma w±tpliwo¶ci, ¿e pojêcie traumy przesta³o byæ terminem medycznym czy psychoanalitycznym i wesz³o na dobre nie tylko do s³ownika wspó³czesnej humanistyki, ale i powszechnego u¿ycia. Tym samym zaczyna byæ coraz bardziej „niewyra¼ne” iobrasta w nowe sensy. Wydaje siê zatem, ¿e to dobry moment, aby na wybranych przyk³adach prze¶ledziæ jego historiê i przemiany.
Problematyka traumy kojarzy siê przede wszystkim ze studiami nad Zag³ad±i jej „d³ugim cieniem”. Chcemy zaproponowaæ spojrzenie poza ten kontekst (choæ, rzecz jasna, nie porzucaj±c go) i refleksjê nad tym, dlaczego perspektywa „traumatyczna” zdaje siê dominowaæ nasze my¶lenie nie tylko o historii, ale i polityce. Psychoanalizê traktujemy tu jako rodzaj interpretacji polegaj±cej na rozpoznawaniu sensu ukrytego w tym, co widoczne, na wnikaniu w strukturê rzeczy. Wydaje siê, ¿e to w³a¶nie dziêki sztuce i poprzez ni± mo¿e realizowaæ siê praca nad tym, co ukryte a nawet skrywane; zawieszanie a mo¿e nawet przezwyciê¿anie st³umieñ tak w p³aszczy¼nie jednostkowej, jak zbiorowej. Szczególnie interesuje nas, czy mo¿emy mówiæ o ikonografii czy konwencjitraumy zarówno w sferze obrazowania, jak opisu. Co dzieje siê w tym kontek¶cie z kategori± piêkna i wznios³o¶ci? Jak± rolê odgrywaj± tu pojêcia i figury takie, jak nawiedzenie, widmowo¶æ, niesamowito¶æ, ¿a³oba, melancholia, utrata, pamiêæ i postpamiêæ, przepracowanie i inne.Warto te¿ zastanowiæ siê nad rol± figur± „¶wiadka” w tworzeniu i recepcji sztuki wspó³czesnej.
Czytaj: Bojarska: Trauma. Przegapione spotkania z histori±
Katarzyna Bojarska - absolwentka Anglistyki i Kulturoznawstwa w ramach MISH na Uniwersytecie Warszawskim, asystentka w Zak³adzie Europeistyki Literackiej Instytutu Badañ Literackich PAN, doktorantka w Szkole Nauk Spo³ecznych PAN, stypendystka Fulbrighta, tygodnika Polityka i MENiS. Autorka tekstów i przek³adów, m.in. Dominick LaCapra Historia w okresie przej¶ciowym (Universitas, 2009).
* * *
„Teatr non-fiction. Wprowadzenie do teatru dokumentalnego i verbatimu”.
Prowadzenie: Roman Paw³owski.
Terminy spotkañ: 20.10, 17.11, 15.12, 12.01, 16.02, 16.03, 20.04, 25.05, 15.06
Teatr dokumentalny to jedno z najciekawszych i najbardziej radykalnych zjawisk artystycznych naszych czasów. Uwa¿any przez jednych za publicystykê i propagandê, przez innych okre¶lany mianem najbardziej demokratycznego rodzaju teatru, budzi emocje i wywo³uje ¿ywe dyskusje. Cykl spotkañ, które poprowadzi krytyk i publicysta „Gazety Wyborczej” Roman Paw³owski po¶wiêcony bêdzie historii i wspó³czesnym formom teatru dokumentalnego w Polsce, Rosji, Niemczech, Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych. Czym jest teatr dokumentalny, w jakich warunkach spo³ecznych powsta³, na jakie potrzeby odpowiada, jakimi metodami siê pos³uguje? Czy przekazuje rzeczywi¶cie lepszy, bli¿szy prawdzie obraz ¶wiata ni¿ teatralna fikcja? Czy te¿ jest jeszcze jedn± konwencj± teatraln±? Jakie s± perspektywy rozwoju teatru non-fiction? Wyk³ady bêd± ilustrowane fragmentami wybranych widowisk dokumentalnych i tekstów.
* * *
„Obrazy odczarowane w polskim teatrze nowoczesnym”. Prowadzenie: Katarzyna Fazan.
Terminy spotkañ: 13.10, 10.11, 5.01, 09.02, 09.03, 27.04, 11.05, 08.06
Kwestia dobrego i z³ego gustu w nowych inscenizacjach jest problemem anga¿uj±cym zró¿nicowane opinie krytyków i widzów. Cykl wyk³adów podejmuje próbê nazwania zmian w stylistyce obrazowej polskiego teatru ostatniego dwudziestolecia. Punktem wyj¶cia jest ryzykowna teza, ¿e ojcami-za³o¿ycielami wizji nowoczesnego teatru polskiego s± Tadeusz Kantor i Jerzy Grzegorzewski.
Spotkania – dialogi z teatralnymi obrazami, bêd± siê koncentrowaæ wokó³ nagrania jednej inscenizacji, albo serii scen z wybranych spektakli. Obcowanie z ró¿nie pojêt± wizj± jest zaproszeniem do analizy ¶rodków obrazowych wykorzystanych w konkretnych przedstawieniach, stawiania pytañ o formy plastyczne i wyobra¼niê wizualn±, które nie zamykaj± siê w klasycznie pojêtej scenografii, lecz istniej± w interakcji z problematyk± my¶low± przedstawieñ i z rzeczywisto¶ci± obrazów nowoczesnej kultury. Tym bardziej, ¿e kres „piêknego”, a zatem oczywistego teatru, czêsto czyni widzów bezradnymi wobec chaosu teatralnych wra¿eñ wnosz±cych rozmaite jako¶ci estetyczne, trudne do nazwania i zaakceptowania.
* * *
Seminaria Uniwersytetu Krytycznego - jesieñ 2010
Program zajêæ Uniwersytetu Krytycznego
Program Uniwersytetu Krytycznego jesieñ 2010: Pobierz plik! [.pdf 695kB]
Na podobny temat
|
Pomys³, ¿eby na ka¿d± parê przypada³o...
Sympatyczna opowiastka. Sympatyczna, ...