Dobrze pamiętam tę historię szczawicką sprzed ćwierćwiecza. Było to w czasie pierwszej wspólnej podróży wakacyjnej z Haliną*. W Szczawicy dostaliśmy przez ZLP pokój w doskonałym sanatorium „Modrzewie” i byłoby świetnie, gdyby nie to, że zaraz z początku chwyciła mnie astma. Czułem się tak źle, że nie mogłem opuszczać pokoju i Halina musiała mi przynosić obiad na górę. Sama jadła na dole w sali restauracyjnej. Tam też stała się przedmiotem adoracji ze strony pewnego proboszcza, który, jak się okazało, był dobrym znajomym jednej z jej zakonnych ciotek. Proboszcz zaprosił ją po obiedzie na kawę i pogawędkę na tarasie. Zaczął rozmowę od tego, że po raz pierwszy trafił do sanatorium państwowego i jest mile zaskoczony tym, co zastał. „Bo jedzenie smaczne, pokój wygodny i czysto, a co najważniejsze – w całym sanatorium nie ma ani jednego Żyda”. Halina nastroszyła się jak kogut do walki. „A właśnie, że jest: mój mąż!” Ksiądz ze zdumienia zamilkł, a po chwili wyjąkał: „Jak to?… I ten drugi Brandys też?” - „Też!” - dobiła go Halina. Wtedy zaczął się gwałtownie tłumaczyć, że on przeciwko Żydom nic nie ma, że przecież Pan Jezus nasz Zbawiciel… I że on sam podczas okupacji przechowywał wielu Żydów. Halina uszczęśliwiona przybiegła na górę, aby popisać się przede mną swoim zwycięstwem. A ja się tak wściekłem, że na chwilę nawet astma mnie puściła.   

Krzyczałem, że nikt – a już najmniej moja żona – nie ma prawa przedstawiać mnie jako Żyda, gdyż jestem Polakiem równie dobrym jak ona i jak ów ksiądz spod Częstochowy, a moje obce pochodzenie ma tu znaczenie drugorzędne. Na poparcie moich racji przywoływałem wszystkich moich przodków i krewnych, którzy podczas trzystuletniego pobytu w Polsce czynnie uczestniczyli w jej życiu. […]

Wiele lat później opowiedziałem o tym szczawickim epizodzie Julkowi Stryjkowskiemu. Ten wysłuchał mnie uważnie, po czym zaperzył się po swojemu: „Żebyś nawet na głowie stanął, to oni i tak nie uznają cię za Polaka”.


Marian Brandys (1912-1998) – pisarz, reportażysta. Specjalizował się w książkach historycznych. Brat Kazimierza Brandysa, mąż Haliny Mikołajskiej.

*Halina Mikołajska (1925-1989) – wybitna aktorka teatralna, działaczka opozycyjna, członkini Komitetu Obrony Robotników

Komentarze

Dodaj nowy

ereglo  - Daremny trud…   |26.10.2010 09:45:57 I te słowa Stryjkowskiego, to najlepszy komentarz do hurrapatriotycznych i polskomocarstwowych wygibasów nieszczęsnego Wildsteina, który tak rozpaczliwie chce być prawdziwym Polakiem spod znaku krzyża i orła (PIS-u), że gotów jest śpiewać w jednym chórze z Gazetą Polską, Salonem 24 i Naszym Dziennikiem.

miki202  - Żyd   |26.10.2010 11:54:55 I jeszcze ten biedny Dorn, który myślał, że przytulą przechrztę. Nie w tym kraju, panie pośle, nie w tej partii, nie w tym radyjku

malgos_mm   |26.10.2010 19:08:41 No ale dlaczego Żyd i Polak ma się wykluczać? Nie może być Żydem i JEDNOCZEŚNIE Polakiem?

Napisz komentarz
Nick:
E-mail:	nie powiadamiajpowiadom
Strona www:
Tytu?:
UBBCode:	-kolor-jasnoniebieskiczarnyniebieskifuksjaszaryzielonyjasnozielonybordowygranatowyoliwkowyfioletowyczerwonysrebrnyturkusowybia?y?ó?ty -rozmiar-malutkima?y?rednidu?yogromny
	Prosz? wpisa? kod antyspamowy widoczny na obrazku.

Powered by !JoomlaComment 3.26

3.26 Copyright (C) 2008 Compojoom.com / Copyright (C) 2007 Alain Georgette / Copyright (C) 2006 Frantisek Hliva. All rights reserved.”

Na podobny temat

• 1 marca 2012 (czwartek) w Krytyce Politycznej
• Perypetie powieściopisarza (odc. 32)
• 29 czerwca: Warszawa miastem przyjaznym seniorom?
• Sprintem przez pokolenia
• Nieużywana konstytucja (odc. 33)