Wykluczenie kulturowe to nie tylko brak możliwości fizycznego uczestnictwa w świecie kultury, ale nieumiejętność radzenia sobie z przekazem symbolicznym o wyższym stopniu złożoności, odniesienia do ram symbolicznych, w których odbywa się społeczna komunikacja. W konsekwencji łatwo stracić zdolność skutecznego porozumiewania się z otoczeniem społecznym i rozumienia niektórych sensów i znaczeń. Wykluczenie należy zawsze traktować wielowymiarowo – poszczególne aspekty wykluczenia często nakładają się na siebie, a problemy osób marginalizowanych wzajemnie się warunkują.

Dzieci są grupą najbardziej zagrożoną zjawiskami ubóstwa i wykluczenia, ze względu na problem dziedziczenia ubóstwa, braki w ofercie edukacyjnej, brak dostępu do kultury, sztuki, oferty instytucji zapewniających możliwość samorozwoju. Aż 13 proc. gospodarstw domowych w Cieszynie uważa, że zaspokojenie ich potrzeb związanych z kształceniem dzieci uległo pogorszeniu. Podobnie w odniesieniu do oferty kulturalnej ponad 17 proc. badanych gospodarstw domowych uważa, że zaspokojenie ich potrzeb związanych z kulturą pogorszyło się [za: „Gminna strategia rozwiązywania problemów społecznych miasta Cieszyna na lata 2007-2013”].

***
Rozpoczynamy nowy projekt realizowany przez Świetlicę Krytyki Politycznej „Na Granicy” w Cieszynie. Zapraszamy dzieci w wieku 6-12 lat na cotygodniowe warsztaty o sztuce współczesnej (od wideo art do net art), nowych mediach i nowoczesnych technologiach.

Dowiemy się, co łączy sztukę z technologia i czy komputer to niewyczerpane źródło tworzenia. Podczas warsztatów dzieci poznają nowy język – język sztuki – i możliwości zastosowania nowej technologii do czegoś innego niż pełne przemocy gry – do odkrywania i tworzenia historii i kultury swojego miasta. Będziemy uczyć dzieci patrzeć na otaczającą ich przestrzeń miejską „na nowo”, twórczo i bez rutyny. Do prowadzenia warsztatów zaproszeni zostaną znani i cenieni twórcy: Aleksandra Polisiewicz, Szymon Kobylarz, Hubert Czerepok, Artur Tajber, Maciej Wojnicki, Ludomir Franczak. Wspólnie z dziećmi stworzymy wirtualny, subiektywny przewodnik po Cieszynie. Znajdą tu się animacje, teledyski, reportaże, gry. Przewodnik dostępny będzie jako aplikacja do obejrzenia na stronie internetowej oraz zostanie wydany w formie CD.

Partnerem projektu jest Katedra Interdyscyplinarnej Kreacji Artystycznej Uniwersytetu Śląskiego, dzięki której dzieci będą miały dostęp do najnowocześniejszego oprogramowania i poznania kreatywnej sztuki przy użyciu nowych mediów. Spotykać się będziemy także w cieszyńskiej Galerii Szara, w Śląskim Zamku Przedsiębiorczości i Sztuki oraz w naszej Świetlicy.

Uczestnikami projektu jest 30 dzieci z domów dotkniętych wykluczeniem społecznym. Do Świetlicy trafiły dzięki współpracy z Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Cieszynie i z pedagogami szkolnymi szkół podstawowych śródmieścia. W projekt zaangażowanych jest też 30 wolontariuszy – studentów Instytutu Sztuki Wydziału Artystycznego w Cieszynie Uniwersytetu Śląskiego. Każdy z wolontariuszy ma pod opieką jedno dziecko. Wolontariusze poprowadzą zajęcia indywidualne dla dzieci. Razem uczestniczą w sobotnich warsztatach artystycznych i warsztatach przygotowywanych przez zaproszonych artystów.

W okresie 5 miesięcy odbędzie się kilkadziesiąt regularnych zajęć warsztatowych, 6 całodniowych warsztatów artystycznych, 2-dniowa wycieczka do Katedry Intermediów ASP w Krakowie. Zespół KP w Cieszynie zorganizuje wystawy, pokazy w szkołach i w przestrzeni publicznej.

Przekazujemy dzieciom umiejętności, które pozwolą na niekonwencjonalne i twórcze wykorzystanie zarówno zapisu cyfrowego, jak i komputerów czy taśmy filmowej – narzędzia, za pomocą których będą mogły odczytywać rozmaite, dotąd dla nich niedostępne, kody kultury. W ten sposób staramy się stworzyć szansę na wzmocnienie poczucia podmiotowości i osobistej godności.

Projekt realizujemy dzięki wsparciu Fundacji Orange, Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i Urzędu Miejskiego w Cieszynie. Patronat nad projektem objęła „Gazeta Codzienna” (lokalna gazeta cieszyńska) oraz portal ox.pl.

***
Świetlica Krytyki Politycznej „Na Granicy” w Cieszynie to przestrzeń otwartych debat, wykładów, seminariów, koncertów, wystaw, codziennych spotkań dla dzieci, to także czytelnia. Od listopada 2009, od początku istnienia Świetlicy KP w Cieszynie, odbywają się tu codzienne bezpłatne zajęcia edukacyjne i artystyczne dla dzieci. Głównym zamierzeniem (O!)Świetlicy jest praca z dziećmi z rodzin wykluczonych oraz zagrożonych wykluczeniem społecznym, pomoc w budowaniu kapitału kulturowego.

Po jednej stronie sali okna wychodzą wprost na Olzę i Czeski Cieszyn, po drugiej stronie na historyczne Wzgórze Zamkowe, na którym stoi Rotunda św. Mikołaja z banknotu dwudziestozłotowego.

Świetlica jest otwarta codziennie od godz. 15.00 do 17.00, a także podczas spotkań. Pomagamy dzieciom odrobić prace domowe i nadrobić zaległości szkolne. Na wszystkie spotkania wstęp wolny!

[fot. Klub KP w Cieszynie]

Na podobny temat

• Cieszyn, 19-22 października: Urodziny Świetlicy KP „Na Granicy”
• Cieszyn, 11 czerwca: Premiera interaktywnej, subiektywnej mapy Cieszyna
• Już jest! Multimedialny przewodnik po Cieszynie
• Cieszyn, 25 maja: Premiera wirtualnej gry
• Podsumowanie roku w Świetlicy KP „Na Granicy” w Cieszynie