Krytyka Polityczna - Radynski: Przeciw biurokracji kulturalnej

> PREMIERA 15 MAJA

>>Już jest: KP30!

Komentarze

CYTAT DNIA

Życzyłbym sobie, abyśmy w obecnym stuleciu potrafili w końcu połączyć wiedzę naukową i techniczną, rozwiniętą jak nigdy dotąd w historii, z umiejętnościami ludzkimi i politycznymi, które, jak na ironię, są najbardziej w historii zacofane. Dysponujemy wszystkimi środkami naukowymi, technicznymi i nawet finansowymi, aby wykorzenić biedę, głód, ciemnotę dotykającą co najmniej połowę mieszkańców naszej planety. Dlaczego tego nie robimy? Dlatego, że brakuje nam politycznej woli, połączenia pragnienia i działania, żeby to zrobić.

Carlos Fuentes (1928-2012), Contra Bush

Katalog Książek KP

Książki w sklepie KP

Order software online

Radynski: Przeciw biurokracji kulturalnej

Oleksiy Radynski

08.02.2012

Moskiewska demonstracja 4 lutego przeciwko obecnemu systemowi politycznemu w Rosji została podzielona przez organizatorów na cztery osobne kolumny, które reprezentują najważniejsze nurty w tamtejszym ruchu nieposłuszeństwa: „ogólno-obywatelski”, „liberalny”, „prawicowy” oraz „lewicowy”. W szeregach tej ostatniej kolumny – „czerwonej”, według definicji jej uczestników – znalazła się grupa aktywistów związku zawodowego twórczych robotników, utworzonego w Moskwie niecałe dwa lata temu. W przeciwieństwie do większości haseł na demonstracji, skupionych na żądaniu uczciwych wyborów czy ukarania winnych w wyborczych fałszerstwach, ten związek zawodowy postawił konkretny wymóg polityczny: „Oddać instytucje kultury pod kontrolę twórczych robotników!”. Pozorny radykalizm tego wymogu wydaje się całkiem naturalny ze względu na sytuację, w której znalazł się ostatnio rosyjski prekariat.

Przede wszystkim, chcieliśmy odciąć się od narzucanej twórczym robotnikom tożsamości przedstawicieli „klasy średniej” – mówi założycielka związku zawodowego Maria Czechonadskich, redaktorka rosyjskiej edycji „Krytyki Politycznej”. – Nasz protest obywatelski jest przedstawiany w mediach jako protest „zgniłej inteligencji, która najadła się kiełbasy. Tymczasem pracujemy w trzech czy czterech miejscach jednocześnie bez umowy oficjalnej i ubezpieczenia emerytalnego. Cena wynajmu mieszkania w Moskwie jest tak wysoka, że musimy prawie w całości przeznaczać na to nasze pensje. Czujemy się proletariuszami zmuszonymi do pracy 24 godziny na dobę – tyle musi pracować prekaryzowany robotnik w Moskwie, żeby przeżyć.

Rozwiązanie tej sytuacji aktywiści związku zawodowego widzą w kontroli twórczych robotników nad instytucjami kultury. Ta kontrola ma być wzorowana na modelu, który istniał w radzieckich kulturalnych instytucjach lat 20-tych ubiegłego wieku, kiedy to artyści i teoretycy tworzyli i prowadzili własne instytucje, kontrolowali ich budżet, definiowali ich politykę etc. Protest moskiewskich aktywistów jest skierowany przede wszystkim przeciwko biurokracji kulturalnej, która w ostatnich latach rozbujała się wskutek ustalenia hegemonii rosyjskich oligarchów jako najważniejszych graczy na polu sztuki współczesnej w Rosji.

Oczywiście, sama natura pracy przedstawicieli twórczych zawodów jest przyczyną licznych komplikacji w działaniu związków zawodowych takich jak nasz – mówi Czechonadskich – Największym problemem jest to, że nie jesteśmy skupieni w żadnym konkretnym przedsiębiorstwie. A jednak to tylko pozory. Przytoczę konkretny przykład: muzeum zatrudnia redaktora katalogu na czas, w ciągu którego nie da się wykonać tej pracy na dobrym poziomie. Dlaczego eksploatować redaktora, zmuszając go do produkcji złego katalogu? Gdyby ta instytucja przebywała pod kontrolą jej pracowników, moglibyśmy zakwestionować terminy realizacji katalogu oraz samą jego koncepcję.

Żadne reformy nie uratują kultury i edukacji dopóki instytucje społeczne znajdują się pod dyktaturą biurokracji i skorumpowanej administracji – przekonują przedstawiciele nowej inteligencji zaangażowanej. By przełamać tę sytuację, są gotowi osobiście wziąć odpowiedzialność za stan spraw w przemyśle kulturalnym.

Obejrzyj film: Czerwona kolumna z reprezentantami związku zawodowego twórczych robotników podczas demonstracji 4 lutego w Moskwie.